Fondo AE-BR-HESal - Real sociedade espanhola de beneficência , Hospital Espanhol de Bahia

Área de identidade

Código(s) de referencia

ES GA 15078 ACCG AEG-01-AE-BR-HESal

Título

Real sociedade espanhola de beneficência , Hospital Espanhol de Bahia

Data(s)

  • 1885-01-01 - (Creación)

Nivel de descrición

Fondo

Extensión e medio

5 PDF cos Estatutos
2 PDF con 2 libros de rexistro
8 PDF con ficheiros de socios
1 PDF con 1 recorte de prensa
2 PDF con fotografías
1 cartafol con Estatutos, Regulamento, carta, enquisa e emblema
1 carpeta con 3 publicacións societarias
2 cartafois con 1 publicación societaria

Área de contexto

Nome do/a creador/a

(1885-01-01 ata a actualidade. No 2014 o Hospital Espanhol foi pechado.)

Historia administrativa

Esta entidade naceu coa finalidade de dar asistencia sanitaria aos españois enfermos de tuberculose que residían na cidade de Bahia. Foi fundada por un grupo de 124 galegos, membros destacados da colectividade residente na Bahia, moitos deles naturais da provincia de Pontevedra. Esta entidade ao longo da súa historia converteuse nun dos mellos centros hospitalarios e asistenciais do norte de Brasil.
O 1 de xaneiro de 1885, tras varias reunións, foi fundada a “Sociedade Espanhola de Beneficência” de Bahia, con sede no Campo dos Mártires, onde se atopaba o "Centro de Saúde Ramiro de Azevedo".
A súa primeira directiva estaba integrada polos seguintes socios: como presidente, Luis Velasco; vicepresidente, Manuel Martínez Vidal; secretario, José Cavadas Amoedo; tesoureiro, Joaquín Garrido Avila; procurador, José Piñeiro Rubianes e como vogais/directores: Domingo Antonio Alvarez, Joaquin Corujeira Domínguez, Manuel Soto Fernández, José Pérez López, José Freaza Garrido e Domingo Piñeiro Garrido.
Nos primeiros tempos a sociedade prestaba soamente asistencia médica a domicilio, ata que no ano 1897, mercou un solar no que se construíría o primeiro centro sanitario da sociedade. Conforme aos documentos existentes no seu arquivo, o censo da época acusaba a existencia de mil españois (cun 90% de galegos) na Bahia, moitos dos cales recurrían ao hospital para tratar doenzas físicas de todo tipo, pero principalmente tuberculose.
Ademais a institución prestaba aos seus asociados axuda financieira, pensións en casos de necesidade, pagaba funerais e pasaxes de retorno para Galicia etc.
O historiador Jeferson Bacelar sinala na súa obra sobre a entidade: “Ademais dos servizos prestados, que ía dende a atención hospitalaria ao auxilio financieiro, a Beneficencia se constituíu, dende a súa creación, nun grupo de poder e no órgano de maior representación da colonia galega na vida da cidade”. O seu desenvolvemento e as súas variadas formas de actuación social dan testemuña da crecente influencia do crecemento material e económico da colectividade. Socios como Manuel Martínez Vázquez, Manuel Falcón Mariño, Francisco Hermida Oubiña, Juan Manuel Albán Garrido e tantos outros, formaban parte da elite da sociedade bahiana.
En 1910 comezou a tomar máis importancia construíndo a súa primeira enfermería con capacidade para noventa camas.
En 1911, Alfonso XIII concedeulle o título de "Real Sociedade", autorizando o uso do escudo de armas reais en todos os seus documentos.
A partir deste ano son sucesivas as ampliacións nos seus diversos sectores, tanto en construción como en servizos médicos dentro das súas posibilidades económicas. De 1920 a 1925 amplían o hospital e neste ano é recoñecido o seu sanatorio como "Entidade Pública Estadual" polo goberno do estado.
Neste ano efectuáronse as 3 primeiras cirurxias polo Dr. Antonio Borja, inaugurándose así unha nova época para hospital, cun réxime de pensionado para pacientes de clínica privada.
En 1956 constrúen o pavimento do centro cirúrxico, co equipamento correspondente. Entre 1961 e 1964 levouse a cabo unha das obras máis destacadas: a construción do pavillón "C". En 1967 dispón dun novo pavillón onde se sitúa o centro radiolóxico, laboratorio de análises clínicas, e a capela.
O Hospital ata 2012 continuou medrando e facendo obras varias para a súa modernización, sempre atendendo a ese carácter benéfico e mutual que o caracteriza dende a súa fundación. En 2014, un forte endebedamento, obriga a sociedade de beneficencia a pechar as súas instalacións. A día de hoxe continúa pechado e sen visos de solucionarse.

Historia do arquivo

Fonte inmediata de adquisición ou transferencia

Área de contido e estructura

Alcance e contido

Este fondo contén a seguinte documentación:

Conservada en formato dixital:

Estatutos orixinais (1919)
Estatutos (1966)
Estatutos (1987)
Libro de rexistro de socios (1885-2006)
Libro de rexistro de socias (1963-2006)
8 ficheiros de socias e socios
Recorte de prensa do diario "A Tarde"
Fotografías
Memoria do período 1927-1928

Conservada en formato papel e dixital:

Estatutos (1996)
Boletim Informativo : Real Sociedade Espanhola de Beneficência

Conservada en formato papel:

Regulamento interno (1976)
Carta coa enquisa "As sociedades galegas no mundo" (1996)
Escudo
Revista "Gazeta da saúde : Real Sociedade Espanhola de Beneficência"
Revista "Sanatório Espanhol"
Revista "Hospital Espanhol"
Boletín "Informativo do Sanatório Espanhol : Publicaçâo da Real Sociedade Espanhola de Beneficência"
Boletín "Informativo Hospital Espanhol : Real Sociedade Espanhola de Beneficência"
Xornal "Espanhol sempre : Uma publicaçao da Real Sociedade Espanhola de Beneficência"

Valorización, destrucción e programación

Acumulacións

Aberto a novos ingresos

Sistema de arranxo

Área de condicións de acceso e uso

Condicións que rixen o acceso

Consulta en sala para investigadores e demais persoas interesadas na temática migratoria

Condicións

Permítese a súa reprodución dixital ou reprográfica

Idioma do material

  • Portugués brasileiro

Escritura do material

  • latino

Notas de lingua e escritura

Características físicas e requerimentos técnicos

Para a visualización dos documentos en formato pdf requírese un ordenador, que se pon a disposición dos investigadores.

Instrumentos de descrición

Área de materiais relacionados

Existencia e ubicación de orixinais

A propia institución

Existencia e localización de copias

Arquivo da Emigración Galega - CdC

Unidades de descrición relacionadas

Descricións relacionadas

Área de notas

Identificador(es) alternativo(s)

Puntos de acceso

Puntos de acceso xénero/forma

Área de control da descrición

Identificador da descrición

Identificador da institución

Regras e/ou convencións usadas

NOGADA

Estado de elaboración

Borrador

Nivel de detalle

Parcial

Datas de creación revisión eliminación

Creado por Adriana Cousillas o 06/05/2019

Idioma(s)

  • galego

Escritura(s)

  • latino

Fontes

Área de acceso